SÁCH GIÁO KHOA KẾT NỐI TRI THỨC
NGỮ VĂN 6
MỤC TIÊU
Ä Về kiến thức:
- Hiểu biết về văn học: Học sinh nắm vững kiến thức về các thể loại văn học cơ bản như truyện ngắn, thơ, kịch và các đặc điểm của từng thể loại.
- Phân tích và đánh giá văn bản: Học sinh có thể nhận diện và phân tích được các yếu tố của văn bản (nhân vật, cốt truyện, cảnh vật, thông điệp) một cách rõ ràng và chính xác.
- Hiểu biết về văn hóa, xã hội: Học sinh tiếp thu kiến thức về các giá trị văn hóa, đạo đức và lịch sử qua các tác phẩm văn học, góp phần hình thành nhân cách và thái độ sống đúng đắn.
Ä Về kỹ năng:
- Kỹ năng đọc: Học sinh phát triển khả năng đọc hiểu văn bản, biết xác định các nội dung chính, các chi tiết quan trọng và làm rõ thông điệp của tác phẩm.
- Kỹ năng viết: Học sinh biết cách viết đoạn văn, bài văn mạch lạc, rõ ràng, thể hiện cảm xúc và suy nghĩ cá nhân qua các thể loại văn bản khác nhau.
- Kỹ năng nói và nghe: Học sinh có thể thảo luận, trình bày ý kiến của mình về các vấn đề văn học, đồng thời lắng nghe và phản biện ý kiến của bạn bè trong các hoạt động nhóm, lớp học.
- Kỹ năng tự học và sáng tạo: Học sinh biết vận dụng những kiến thức đã học để tự nghiên cứu, tìm tòi và phát triển ý tưởng sáng tạo, đồng thời phát huy khả năng tự học trong việc nghiên cứu văn học.
Ä Về năng lực:
- Năng lực cảm thụ văn học: Học sinh biết cảm nhận và biểu đạt cảm xúc qua các tác phẩm văn học, phát hiện và đánh giá được những giá trị văn học trong các tác phẩm đọc.
- Năng lực tư duy phản biện: Học sinh có khả năng phân tích và đánh giá các tình huống, nhân vật trong tác phẩm văn học, từ đó rút ra bài học cuộc sống và thái độ đúng đắn.
- Năng lực hợp tác và giao tiếp: Học sinh biết làm việc nhóm, chia sẻ ý tưởng, thảo luận xây dựng trong các bài học, đồng thời có khả năng giao tiếp hiệu quả khi tham gia các hoạt động học tập.
- Năng lực giải quyết vấn đề: Học sinh có thể áp dụng những gì học được vào thực tiễn, giải quyết các vấn đề trong cuộc sống thông qua bài học từ văn học.
CẤU TRÚC CHƯƠNG TRÌNH
HỌC KÌ I
Bài 1: TÔI VÀ CÁC BẠN
ĐỌC:
Bài học đường đời đầu tiên (Trích Dế Mèn phiêu lưu kí, Tô Hoài)
Thực hành tiếng Việt
Nếu cậu muốn có một người bạn.... (trích Hoàng tử bé, Ăng – loan đơ Xanh – tơ Ê – xu – pe – ri)
Thực hành tiếng Việt trang 26
Bắt nạt (Nguyễn Thế Hoàng Linh)
VIẾT: Viết bài văn kể lại một trải nghiệm của em
NÓI VÀ NGHE: Kể lại một trải nghiệm của em
THỰC HÀNH ĐỌC: Những người bạn (Trích Tôi là Bê – tô, Nguyễn Nhật Ánh)
Bài 2: GÕ CỬA TRÁI TIM
ĐỌC:
Chuyện cổ tích về loài người (Xuân Quỳnh)
Thực hành tiếng Việt
Mây và sóng (Ra – bin – đơ – ra – nát Ta – go)
Thực hành tiếng Việt
Bức tranh của em gái tôi (Tạ Duy Anh)
VIẾT: Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc về một bài thơ có yếu tố tự sự và miêu tả
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một vấn đề trong đời sống gia đình
THỰC HÀNH ĐỌC: Những cánh buồm (Hoàng Trung Thông)
Bài 3: YÊU THƯƠNG VÀ CHIA SẺ
ĐỌC:
Cô bé bán diêm (Han Cri – xti – an An – đéc – xen)
Thực hành tiếng Việt
Gió lạnh đầu mùa (Thạch Lam)
Thực hành tiếng Việt
Con chào mào (Mai Văn Phấn)
VIẾT: Viết bài văn kể lại một trải nghiệm của em
NÓI VÀ NGHE: Kể về một trải nghiệm của em
THỰC HÀNH ĐỌC: Lắc – ki thực sự may mắn (trích Chuyện con mèo dạy hải âu bay, Lu – I Xe-pun-ve-da)
Bài 4: QUÊ HƯƠNG YÊU DẤU
ĐỌC:
Chùm ca dao về quê hương đất nước
Thực hành tiếng Việt
Chuyện cổ nước mình (Lâm Thị Mỹ Dạ)
Cây tre Việt Nam (Thép Mới)
Thực hành tiếng Việt
VIẾT: Tập làm một bài thơ lục bát
Viết đoạn văn thể hiện cảm xúc về một bài thơ lục bát
NÓI VÀ NGHE: Trình bày suy nghĩ về tình cảm của con người với quê hương
THỰC HÀNH ĐỌC: Hành trình của bầy ong (Nguyễn Đức Mậu)
Bài 5: NHỮNG NẺO ĐƯỜNG XỨ SỞ
ĐỌC:
Cô Tô (Trích Cô Tô, Nguyễn Tuân)
Thực hành tiếng Việt
Hang Én (Hà My)
Thực hành tiếng Việt
Cửu Long Giang ta ơi (trích Cửu Long Giang ta ơi, Nguyên Hồng)
VIẾT: Viết bài văn tả cảnh sinh hoạt
NÓI VÀ NGHE: Chia sẻ một trải nghiệm về nơi em sống hoặc từng đến
THỰC HÀNH ĐỌC: Nghìn năm tháp Khương Mỹ (Lam Linh)
HỌC KÌ II
Bài 6: CHUYỆN KỂ VỀ NHỮNG NGƯỜI ANH HÙNG
ĐỌC:
Thánh Gióng
Thực hành tiếng việt
Sơn Tinh, Thủy Tinh
Thực hành tiếng việt
Ai ơi mồng chín tháng tư
VIẾT: Viết bài văn thuyết minh thuật lại một sự kiện
NÓI VÀ NGHE: Kể lại một truyền thuyết
THỰC HÀNH ĐỌC
Bài 7: THẾ GIỚI CỔ TÍCH
ĐỌC:
Thạch Sanh
Thực hành tiếng việt
Cây khế
Thực hành tiếng việt
Vua chích chòe
VIẾT: Viết bài văn đóng vai nhân vật kể lại một truyện cổ tích
NÓI VÀ NGHE: Kể lại một truyện cổ tích bằng lời một nhân vật
THỰC HÀNH ĐỌC
Bài 8: KHÁC BIỆT VÀ GẦN GŨI
ĐỌC:
Xem người ta kìa! (Lạc Thanh)
Thực hành tiếng việt
Tiếng cười không muốn nghe (Minh Đăng)
Thực hành tiếng việt
Bài tập làm văn (trích Nhóc Ni-cô-la: những chuyện chưa kể, Rơ-nê Gô-xi-nhi và Giăng-giắc Xăng-pê)
VIẾT: Viết bài văn trình bày ý kiến về một hiện tượng (vấn đề) mà em quan tâm
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một hiện tượng (vấn đề) mà em quan tâm
THỰC HÀNH ĐỌC
Bài 9: TRÁI ĐẤT - NGÔI NHÀ CHUNG
ĐỌC:
Trái Đất - cái nôi của sự sống (Hồ Thanh Trang)
Thực hành tiếng việt
Các loài chung sống với nhau như thế nào? (Ngọc Phú)
Thực hành tiếng việt
Trái Đất (Ra – xun Gam – da – tốp)
VIẾT: Viết biên bản một cuộc họp, cuộc thảo luận
Tóm tắt bằng sơ đồ nội dung của một văn bản đơn giản
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận về giải pháp khắc phục nạn ô nhiễm môi trường
THỰC HÀNH ĐỌC
Bài 10: CUỐN SÁCH TÔI YÊU
ĐỌC:
Thách thức đầu tiên: Mỗi ngày một cuốn sách
Hoạt động 1: Sách hay cùng đọc
Hoạt động 2: Cuốn sách yêu thích
Hoạt động 3: Nhà thơ Lò Ngân Sủn – người con của núi
Hoạt động 4: Phiêu lưu cùng trang sách
Thách thức thứ hai: Sáng tạo cùng tác giả
Giới thiệu về một nhân vật trong cuốn sách yêu thích
Sáng tạo sản phẩm nghệ thuật
Dựng hoạt cảnh để biễu diễn
Về đích: Ngày hội với sách
THỰC HÀNH ĐỌC
————————————————
NGỮ VĂN 7
MỤC TIÊU
ÄVề kiến thức:
- Hiểu rõ nội dung, hình thức và đặc điểm của các thể loại văn học như thơ bốn chữ, năm chữ, truyện ngụ ngôn, nghị luận văn học, văn bản thông tin và văn bản biểu cảm.
- Khả năng nhận biết và phân tích các tác phẩm văn học từ các tác giả, tác phẩm tiêu biểu qua các bài học như Lời của cây, Sang thu, Ông Một, …
- Nắm bắt các chủ đề liên quan đến cuộc sống thông qua việc tìm hiểu về thiên nhiên, con người, các giá trị nhân văn, trí tuệ dân gian, các vấn đề trong đời sống xã hội như tự học, lao động sản xuất, văn hóa Việt Nam, và thế giới viễn tưởng.
- Khám phá mối liên hệ giữa văn học và các giá trị nhân sinh, thông qua các tác phẩm văn học như Cốm vòng, Thu sang, Dòng "Sông Đen", Một con mèo nằm ngủ trên ngực tôi.
ÄVề kỹ năng:
- Đọc và hiểu các văn bản văn học, từ đó nhận diện được các yếu tố nghệ thuật, hình ảnh, thông điệp của tác phẩm. Học sinh có thể làm việc với các thể loại văn bản khác nhau như thơ, văn nghị luận, văn bản thông tin.
- Viết các thể loại văn bản như thơ bốn chữ, năm chữ, văn bản biểu cảm, văn bản tường trình, và văn bản thuyết minh. Học sinh sẽ có khả năng viết bài văn phân tích nhân vật, tóm tắt văn bản, hoặc thể hiện cảm xúc về các sự kiện, con người qua việc áp dụng các thủ pháp nghệ thuật.
- Tóm tắt ý chính, thảo luận nhóm, trình bày ý kiến một cách rõ ràng, mạch lạc và có tính thuyết phục. Học sinh còn biết cách trao đổi ý kiến một cách xây dựng, tôn trọng các ý kiến khác biệt trong quá trình thảo luận.
- Phân tích và đánh giá đặc điểm của nhân vật, thông điệp và giá trị của các tác phẩm văn học, đồng thời có khả năng đánh giá các yếu tố nghệ thuật và tính nhân văn trong tác phẩm.
ÄVề năng lực:
- Khuyến khích học sinh tự tìm hiểu, nghiên cứu và phát triển khả năng học tập độc lập. Học sinh có thể tự học qua việc đọc các tài liệu, sách báo, tìm hiểu các vấn đề xã hội, văn hóa và lịch sử.
- Học sinh sẽ rèn luyện khả năng giao tiếp hiệu quả trong môi trường học tập và xã hội, đặc biệt qua các hoạt động thảo luận, trao đổi ý kiến, và tranh luận nhóm.
- Rèn luyện khả năng sáng tạo trong việc tạo ra các sản phẩm văn học, bài viết, thơ ca, cũng như trong việc biểu đạt ý tưởng một cách sinh động và sáng tạo qua ngôn ngữ.
- Tạo dựng được nhận thức sâu sắc về giá trị của văn hóa và nghệ thuật trong đời sống con người, đồng thời phát triển năng lực cảm thụ nghệ thuật, đặc biệt là qua các tác phẩm văn học tiêu biểu.
CẤU TRÚC CHƯƠNG TRÌNH
HỌC KÌ I
Bài 1: BẦU TRỜI TUỔI THƠ
ĐỌC:
Bầy chim chìa vôi (Nguyễn Quang Thiều)
Thực hành tiếng Việt
Đi lấy mật (trích Đất rừng phương Nam, Đoàn Giỏi)
Thực hành tiếng Việt
Ngàn sao làm việc (Võ Quảng)
VIẾT: Tóm tắt văn bản theo những yêu cầu khác nhau về độ dài
NÓI VÀ NGHE: Trao đổi về một vấn đề mà em quan tâm
THỰC HÀNH ĐỌC: Ngôi nhà trên cây (trích Tốt-tô-chan bên cửa sổ, Cư-rô-ya-na-gi Tê-sư-cô)
Bài 2: KHÚC NHẠC TÂM HỒN
ĐỌC:
Đồng dao mùa xuân (Nguyễn Khoa Điềm)
Thực hành tiếng Việt
Gặp lá cơm nếp (Thanh Thảo)
Trở gió (Nguyễn Ngọc Tư)
Thực hành tiếng Việt
VIẾT: Tập làm một bài thơ bốn chữ hoặc năm chữ
Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc sau khi đọc một bài thơ bốn chữ hoặc năm chữ
NÓI VÀ NGHE: Trình bày suy nghĩ về một vấn đề đời sống (được gợi ra từ tác phẩm văn học đã đọc)
THỰC HÀNH ĐỌC: Chiều sông Thương (Hữu Thỉnh)
Bài 3: CỘI NGUỒN YÊU THƯƠNG
ĐỌC:
Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ (trích, Nguyễn Ngọc Thuần)
Thực hành tiếng Việt
Người thầy đầu tiên (trích, Trin-ghi-dơ Ai-tơ-ma-tốp)
Thực hành tiếng Việt
Quê hương (Tế Hanh)
VIẾT: Viết bài văn phân tích đặc điểm nhân vật trong một tác phẩm văn học
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một vấn đề đời sống (được gợi ra từ một nhân vật văn học)
THỰC HÀNH ĐỌC: Trong lòng mẹ (trích Những ngày thơ ấu, Nguyên Hồng)
Bài 4: GIAI ĐIỆU ĐẤT NƯỚC
ĐỌC:
Mùa xuân nho nhỏ (Thanh Hải)
Thực hành tiếng Việt
Gò Me (trích, Hoàng Tố Nguyên)
Thực hành tiếng Việt
Bài thơ “Đường núi” của Nguyễn Đình Thi, Vũ Quần Phương
VIẾT: Viết bài văn biểu cảm về con người hoặc sự việc
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về những hoạt động thiện nguyện vì cộng đồng
THỰC HÀNH ĐỌC: Chiều biên giới (Lò Ngân Sủn)
Bài 5: MÀU SẮC TRĂM MIỀN
ĐỌC:
Tháng Giêng, mơ về trăng non rét ngọt (trích, Vũ Bằng)
Thực hành tiếng Việt
Chuyện cơm hến (Hoàng Phủ Ngọc Tường)
Thực hành tiếng Việt
Hội lồng tồng (Trần Quốc Vượng – Lê Văn Hảo – Dương Tất Từ)
VIẾT: Viết văn bản tường trình
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về vấn đề văn hoá truyền thống trong xã hội hiện đại
THỰC HÀNH ĐỌC: Những khuôn cửa dấu yêu (Trương Anh Ngọc)
HỌC KÌ II
Bài 6: BÀI HỌC CUỘC SỐNG
ĐỌC:
Đẽo cày giữa đường (Ngụ ngôn Việt Nam)
Ếch ngồi đáy giếng (Trang Tử)
Con mối và con kiến (Nam Hương)
Thực hành tiếng Việt
Một số câu tục ngữ Việt Nam
Thực hành tiếng Việt
Con hổ có nghĩa (Vũ Trinh)
VIẾT: Viết bài văn nghị luận về một vấn đề trong đời sống (trình bày ý kiến tán thành)
NÓI VÀ NGHE: Kể lại truyện ngụ ngôn
THỰC HÀNH ĐỌC: Thiên nga, cá măng và tôm hùm (I –van Cru – lốp)
Bài 7: THẾ GIỚI VIỄN TƯỞNG
ĐỌC:
Cuộc chạm trán trên đại dương (trích Hai vạn dặm dưới biển, Giuyn Véc – nơ)
Thực hành tiếng Việt
Đường vào trung tâm vũ trụ (trích Thiên Mã, Hà Thuỷ Nguyên)
Thực hành tiếng Việt
Dấu ấn Hồ Khanh (Nhật Văn)
VIẾT: Viết bài văn kể lại sự việc có thật liên quan đến một nhân vật lịch sử
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận về vai trò của công nghệ đối với đời sống con người.
THỰC HÀNH ĐỌC: Chiếc đũa thần (trích Tinh vân Tiên Nữ, I.A. E-phơ-rê-mốp)
Bài 8: TRẢI NGHIỆM ĐỂ TRƯỞNG THÀNH
ĐỌC:
Bản đồ dẫn đường (Đa-ni-en Gốt-li-ép)
Thực hành tiếng Việt
Hãy cầm lấy và đọc (Huỳnh Như Phương)
Thực hành tiếng Việt
Nói với con (Y Phương)
VIẾT: Viết bài văn nghị luận về một vấn đề trong đời sống (thể hiện ý kiến phản đối một quan niệm, một cách hiểu khác về vấn đề)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một vấn đề đời sống
THỰC HÀNH ĐỌC: Câu chuyện về con đường (Đoàn Công Lê Huy)
Bài 9: HÒA ĐIỆU VỚI TỰ NHIÊN
ĐỌC:
Thuỷ tiên tháng Một (Thô – mát L.Phrit – man)
Thực hành tiếng Việt
Lễ rửa làng của người Lô Lô (Phạm Thuỳ Dung)
Bản tin về hoa anh đào (Nguyễn Vĩnh Nguyên)
Thực hành tiếng Việt
VIẾT: Viết bài văn thuyết minh về quy tắc hoặc luật lệ trong trò chơi hay hoạt động
NÓI VÀ NGHE: Giải thích quy tắc hoặc luật lệ trong một trò chơi hay hoạt động
THỰC HÀNH ĐỌC: “Thân thiện với môi trường” (Nguyễn Hữu Quỳnh Hương)
Bài 10: TRANG SÁCH VÀ CUỘC SỐNG
ĐỌC: Thách thức đầu tiên: Chinh phục những cuốn sách mới
Vẻ đẹp giản dị và chân thật của Quê nội
VIẾT: Thách thức thứ hai: Từ ý tưởng đến sản phẩm
Viết bài văn phân tích một nhân vật văn học yêu thích trong cuốn sách đã đọc
NÓI VÀ NGHE: Về đích: Ngày hội với sách
————————————————
NGỮ VĂN 8
MỤC TIÊU
Ä Về kiến thức:
- Học sinh cần nắm vững các thể loại văn học cơ bản như thơ, văn bản thông tin, truyện ngụ ngôn, nghị luận, v.v., thông qua việc đọc và phân tích các tác phẩm văn học cụ thể như thơ sáu chữ, bảy chữ, văn bản thuyết minh, và các tác phẩm văn học có nội dung phản ánh tình yêu quê hương đất nước, sự giao thoa giữa con người và thiên nhiên, các tình huống xã hội và lịch sử.
- Qua các bài học, học sinh sẽ được tiếp xúc với các kiểu ngữ pháp, từ vựng phong phú trong văn bản, từ đó mở rộng khả năng sử dụng ngôn ngữ một cách linh hoạt và sáng tạo.
- Các bài học giúp học sinh rèn luyện kỹ năng đọc hiểu, phân tích và làm rõ các yếu tố nghệ thuật, tư tưởng trong các tác phẩm, từ đó phát triển khả năng tư duy phản biện và giải thích văn học.
ÄVề kỹ năng:
- Học sinh sẽ phát triển khả năng viết văn bản trong các thể loại khác nhau, bao gồm thơ (thơ sáu chữ, bảy chữ), bài nghị luận, văn bản thuyết minh, phân tích tác phẩm văn học, và bài viết cảm nhận, tường trình. Học sinh cũng học cách tổ chức ý tưởng, xây dựng lập luận mạch lạc và sử dụng ngôn ngữ một cách rõ ràng, hiệu quả.
- Học sinh được rèn luyện khả năng trình bày, thảo luận, và nghe hiểu thông tin từ các bài thuyết trình của người khác, giúp tăng cường khả năng giao tiếp và làm việc nhóm. Kỹ năng này rất quan trọng trong việc phát triển khả năng diễn đạt và phản biện, qua đó củng cố sự tự tin khi tham gia các cuộc thảo luận.
- Học sinh học cách giải thích các hiện tượng tự nhiên, lịch sử, xã hội một cách logic và dễ hiểu. Các bài học về thuyết minh sẽ giúp học sinh phát triển khả năng diễn đạt rõ ràng, súc tích và có hệ thống.
ÄVề năng lực:
- Học sinh sẽ học cách phân tích sâu sắc các tác phẩm văn học, từ đó đưa ra những nhận định, đánh giá đúng đắn về các nhân vật, tình huống và thông điệp của tác phẩm. Qua đó, học sinh sẽ phát triển khả năng tư duy độc lập và phản biện, đánh giá các vấn đề một cách khách quan.
- Qua việc viết và sáng tác thơ văn, học sinh sẽ phát triển khả năng sáng tạo và bày tỏ cảm xúc cá nhân. Các bài học thơ sáu chữ, bảy chữ, và các tình huống văn học tạo điều kiện để học sinh khám phá và thể hiện những cảm xúc sâu sắc, khơi gợi sự sáng tạo trong việc diễn đạt.
- Học sinh được rèn luyện kỹ năng giao tiếp trong các hoạt động thảo luận nhóm, trao đổi ý tưởng, và tranh luận về các vấn đề trong đời sống xã hội. Điều này giúp học sinh phát triển khả năng làm việc nhóm, biết lắng nghe, tôn trọng ý kiến của người khác, và đưa ra ý kiến phản biện mang tính xây dựng.
CẤU TRÚC CHƯƠNG TRÌNH
HỌC KÌ I
Bài 1: CÂU CHUYỆN CỦA LỊCH SỬ
ĐỌC:
Lá cờ thêu sáu chữ vàng (trích, Nguyễn Huy Tường)
Thực hành tiếng Việt
Quang Trung đại phá quân Thanh (trích Hoàng Lê nhất thống chí, Ngô gia văn phái)
Thực hành tiếng Việt
Ta đi tới (trích, Tố Hữu)
VIẾT: Viết bài văn kể lại một chuyến đi (tham quan một di tích lịch sử, văn hóa)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày bài giới thiệu ngắn về một cuốn sách (cuốn truyện lịch sử)
Thực hành đọc: Minh sư (trích, Thái Bá Lợi)
Bài 2: VẺ ĐẸP CỔ ĐIỂN
ĐỌC:
Thu điếu (Nguyễn Khuyến)
Thực hành tiếng Việt
Thiên Trường vãn vọng (Trần Nhân Tông)
Thực hành tiếng Việt
Ca Huế trên sông Hương (Hà Ánh Minh)
VIẾT: Viết bài văn phân tích một tác phẩm văn học (bài thơ thất ngôn bát cú hoặc tứ tuyệt Đường luật)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội (một sản phẩm văn hóa truyền thống trong cuộc sống hiện tại)
THỰC HÀNH ĐỌC: Qua Đèo Ngang (Bà Huyện Thanh Quan)
Bài 3: LỜI SÔNG NÚI
ĐỌC:
Hịch tướng sĩ (Trần Quốc Tuấn)
Thực hành tiếng Việt
Tinh thần yêu nước của nhân dân ta (Hồ Chí Minh)
Thực hành tiếng Việt
Nam quốc sơn hà
VIẾT: Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (con người trong mối quan hệ với cộng đồng, đất nước)
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận về một vấn đề trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (ý thức trách nhiệm với cộng đồng của học sinh)
THỰC HÀNH ĐỌC: Chiếu dời đô (Lý Công Uẩn)
Bài 4: TIẾNG CƯỜI TRÀO PHÚNG TRONG THƠ
ĐỌC:
Lễ xướng danh khoa Đinh Dậu (Trần Tế Xương)
Thực hành tiếng Việt
Lai Tân (Hồ Chí Minh)
Thực hành tiếng Việt
Một số giọng điệu của tiếng cười trong thơ trào phúng (Trần Thị Hoa Lê)
VIẾT: Viết bài văn phân tích một tác phẩm văn học (thơ trào phúng)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội (ý nghĩa của tiếng cười trong đời sống)
THỰC HÀNH ĐỌC: Vịnh cây vông (Nguyễn Công Trứ)
BÀI 5: NHỮNG CÂU CHUYỆN HÀI
ĐỌC:
Trưởng giả học làm sang (trích, Mô – li – e)
Thực hành tiếng Việt
Chùm truyện cười dân gian Việt Nam
Chùm ca dao trào phúng
Thực hành tiếng Việt
VIẾT: Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (một thói xấu của con người trong xã hội hiện đại)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội (một thói xấu của con người trong xã hội hiện đại)
THỰC HÀNH ĐỌC: Giá không có ruồi! (trích, A – dít Ne – xin)
HỌC KÌ II
Bài 6: CHÂN DUNG CUỘC SỐNG
ĐỌC:
Mắt sói (Đa-ni-en Pen-nắc)
Thực hành tiếng Việt (Nguyễn Thành Long)
Lặng lẽ Sa Pa
Thực hành tiếng Việt
Bếp lửa (Bằng Việt)
VIẾT: Viết bài văn phân tích một tác phẩm (truyện)
NÓI VÀ NGHE: Giới thiệu về một cuốn sách (truyện)
THỰC HÀNH ĐỌC: Chiếc lá cuối cùng (O.Hen – ry)
Bài 7: TIN YÊU VÀ ƯỚC VỌNG
ĐỌC:
Đồng chí (Chính Hữu)
Thực hành tiếng Việt
Lá đỏ (Nguyễn Đình Thi)
Những ngôi sao xa xôi (trích, Lê Minh Khuê)
Thực hành tiếng Việt
VIẾT: Tập làm một bài thơ tự do
Viết đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tự do
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận ý kiến về một vấn đề đời sống phù hợp với lứa tuổi (được gợi ra từ tác phẩm văn học đã học)
THỰC HÀNH ĐỌC: Bài thơ về tiểu đội xe không kính (Phạm Tiến Luật)
Bài 8: NHÀ VĂN VÀ TRANG VIẾT
ĐỌC:
Nhà thơ của quê hương làng cảnh Việt Nam (Trích, Xuân Diệu)
Thực hành tiếng Việt
Đọc văn – cuộc chơi tìm ý nghĩa (Trần Đình Sử)
Thực hành tiếng Việt
Xe đêm (trích, Côn-tan-tin Pau-lốp-xki)
VIẾT: Viết bài văn phân tích một tác phẩm (truyện)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội (văn học trong đời sống hiện nay)
THỰC HÀNH ĐỌC: “Nắng mới” – sự thành thực của một tâm hồn giàu mơ mộng (Lê Quang Hưng)
Bài 9: HÔM NAY VÀ NGÀY MAI
ĐỌC:
Miền châu thổ sông Cửu Long cần chuyển đổi từ sống chung sang chào đón lũ (Lê Anh Tuấn)
Thực hành tiếng Việt
Choáng ngợp và đau đớn những cảnh báo từ loạt phim Hành tinh của chúng ta (Lâm Lê)
Diễn từ ứng khẩu của thủ lĩnh da đỏ Xi-át-tơn
Thực hành tiếng Việt
VIẾT: Viết văn bản thuyết minh giải thích một hiện tượng tự nhiên
Viết văn bản kiến nghị về một vấn đề của đời sống
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận về một vấn đề trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (tổ chức hợp lí nề nếp sinh hoạt của bản thân)
THỰC HÀNH ĐỌC: “Dấu chân sinh thái” của mỗi người và thông điệp từ Trái Đất (Dương Xuân Thảo)
Bài 10: SÁCH – NGƯỜI BẠN ĐỒNG HÀNH
ĐỌC:
Đọc như một hành trình
Đọc như một cuộc thám hiểm
Đọc để đồng hành và chia sẻ
VIẾT:
Viết bài thuyết minh giới thiệu cuốn sách yêu thích
Viết một nhan đề và sáng tạo một tác phẩm mới
Về đích: Ngày hội với sách
————————————————
NGỮ VĂN 9
MỤC TIÊU
ÄVề kiến thức:
- Học sinh sẽ được trang bị kiến thức về các giá trị văn hóa, lịch sử qua các tác phẩm văn học, từ những câu chuyện dân gian, truyện truyền kỳ, thơ ca, đến các vấn đề toàn cầu như hòa bình, biến đổi khí hậu. Những tác phẩm như "Quê hương" của Tế Hanh, "Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga" của Nguyễn Đình Chiểu giúp học sinh hiểu sâu sắc hơn về lịch sử, văn hóa và truyền thống dân tộc.
- Các bài học như "Khát vọng công lý" hay "Những cung bậc tình cảm" giúp học sinh nhận thức rõ hơn về các giá trị nhân văn, tình yêu quê hương, tình cảm gia đình và những bài học từ đau thương.
- Các bài học thực hành tiếng Việt như "Tính đa nghĩa trong bài thơ Bánh trôi nước", giúp học sinh nắm vững kiến thức về ngữ pháp, từ vựng và cách sử dụng từ ngữ trong văn bản.
ÄVề kỹ năng:
- Học sinh sẽ phát triển khả năng đọc hiểu các văn bản văn học, thẩm định, phân tích tác phẩm và hiểu sâu về ý nghĩa của chúng. Các bài học như "Những di tích lịch sử và danh thắng" hay "Cánh cửa mở ra thế giới" yêu cầu học sinh phải rèn luyện kỹ năng phân tích và liên kết kiến thức với thực tế.
- Sau khi học, học sinh sẽ biết cách viết bài văn nghị luận, phân tích tác phẩm, thuyết minh về một danh lam thắng cảnh, hay viết một bài văn sáng tạo về các chủ đề nhân văn. Các bài viết này giúp học sinh phát triển khả năng tư duy, lập luận và thể hiện quan điểm cá nhân rõ ràng, thuyết phục.
- Học sinh sẽ được luyện tập kỹ năng thảo luận nhóm, trình bày ý kiến cá nhân về các vấn đề trong đời sống, như trong các bài học "Những vấn đề toàn cầu" hay "Hành trình khám phá sự thật". Kỹ năng nghe và tóm tắt nội dung thuyết trình của người khác cũng sẽ được củng cố thông qua các bài học.
ÄVề năng lực:
- Qua các hoạt động thảo luận, trình bày ý kiến cá nhân và phê phán ý kiến của người khác, học sinh sẽ phát triển năng lực giao tiếp, biết cách truyền đạt thông tin rõ ràng và thuyết phục.
- Các bài học yêu cầu học sinh viết các bài văn sáng tạo, tưởng tượng, như trong "Chuyện người con gái Nam Xương" hay "Khát vọng công lý", giúp học sinh phát triển khả năng sáng tạo trong việc xây dựng câu chuyện, văn bản.
- Thông qua việc phân tích các tác phẩm văn học, học sinh sẽ phát triển khả năng tư duy phản biện, nhận diện và đánh giá các vấn đề xã hội, văn hóa. Các bài học như "Những bài học từ trải nghiệm đau thương" hay "Những vấn đề toàn cầu" đặc biệt rèn luyện cho học sinh năng lực phân tích và đánh giá các vấn đề có tính thời sự.
- Học sinh sẽ học cách nghiên cứu tài liệu, tự học qua các bài viết, bài phân tích, tạo ra thói quen tìm tòi và học hỏi để mở rộng kiến thức.
CẤU TRÚC CHƯƠNG TRÌNH
HỌC KÌ I
Bài 1: THẾ GIỚI KÌ ẢO
ĐỌC:
Chuyện người con gái Nam Xương (Nguyễn Dữ)
Thực hành tiếng Việt
Dế chọi (Bồ Tùng Linh)
Thực hành tiếng Việt
Sơn Tinh - Thủy Tinh (trích, Nguyễn Nhược Pháp)
VIẾT: Viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết (con người trong mối quan hệ với tự nhiên)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một sự việc có tính thời sự (con người trong mối quan hệ với tự nhiên)
THỰC HÀNH ĐỌC: Ngọc nữ về tay chân chủ (khuyết danh)
Bài 2: NHỮNG CUNG BẬC TÂM TRẠNG
ĐỌC:
Buổi tiễn đưa (trích Chinh phụ ngâm, nguyên tác của Đặng Trần Côn, bản dịch của Đoàn Thị Điềm)
Thực hành tiếng Việt
Tiếng đàn mưa (Bích Khê)
Thực hành tiếng Việt
Một thể thơ độc đáo của người Việt (Dương Lâm An)
VIẾT: Viết bài văn nghị luận phân tích một tác phẩm văn học (thơ song thất lục bát)
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (được gợi ra từ tác phẩm văn học)
THỰC HÀNH ĐỌC: Nỗi sầu oán của người cung nữ (trích Cung oán ngâm khúc, Nguyễn Gia Thiều)
Bài 3: HỒN NƯỚC NẰM TRONG TIẾNG MẸ CHA
ĐỌC:
Kim - Kiều gặp gỡ (trích Truyện Kiều, Nguyễn Du)
Thực hành tiếng Việt
Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga (trích Truyện Lục Vân Tiên, Nguyễn Đình Chiểu)
Thực hành tiếng Việt
Tự tình (bài 2) (Hồ Xuân Hương)
VIẾT: Viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết (trong đời sống của học sinh hiện nay)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một vấn đề có tính thời sự trong đời sống của lứa tuổi học sinh hiện nay
THỰC HÀNH ĐỌC: Kiều ở lầu Ngưng Bích (trích Truyện Kiều, Nguyễn Du)
Bài 4: KHÁM PHÁ VẺ ĐẸP VĂN CHƯƠNG
ĐỌC:
Người con gái Nam Xương - một bi kịch của con người (Nguyễn Đăng Na)
Thực hành tiếng Việt
Từ Thằng quỷ nhỏ của Nguyễn Nhật Ánh nghĩ về những phẩm chất của một tác phẩm viết cho thiếu nhi (Trần Văn Toàn)
Thực hành tiếng Việt
Ngày xưa (Vũ Cao)
VIẾT: Viết bài văn nghị luận phân tích một tác phẩm văn học (truyện)
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (Làm thế nào để học tốt môn Ngữ văn?)
THỰC HÀNH ĐỌC: Hoàng Hạc lâu tống Mạnh Hạo Nhiên chi Quảng Lăng, một bài thơ tiễn biệt tiêu biểu trong thơ Đường (Nguyễn Khắc Phi)
Bài 5: ĐỐI DIỆN VỚI NỖI ĐAU
ĐỌC:
Rô-mê-ô và Giu-li-ét (trích, Uy-li-am Sếch-xpia)
Thực hành tiếng Việt
Lơ Xít (trích, Cooc-nây)
Bí ẩn của làn nước (Bảo Ninh)
Thực hành tiếng Việt
VIẾT: Viết bài văn nghị luận phân tích một tác phẩm văn học (kịch)
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (được gợi ra từ tác phẩm văn học)
Thực hành đọc: Âm mưu và tình yêu (trích, Giô-han Cơ-rít-xtốp-phơ Phri-đơ-rích Si-lơ)
HỌC KÌ II
Bài 6: GIẢI MÃ NHỮNG BÍ MẬT
ĐỌC:
Ba chàng sinh viên (A-thơ Cô-nan Đoi-lơ)
Thực hành tiếng Việt
Bài hát đồng sáu xu (A-ga-thơ Crits-xti)
Phạm Xuân Ẩn - tên người như cuộc đời (trích, Nguyễn Thị Ngọc Hải)
Thực hành tiếng Việt
VIẾT: Viết truyện kể sáng tạo (truyện có yếu tố trinh thám)
NÓI VÀ NGHE: Kể một câu chuyện tưởng tượng
THỰC HÀNH ĐỌC: Ba viên ngọc bích (trích, Phạm Cao Củng)
Bài 7: HỒN THƠ MUÔN ĐIỆU
ĐỌC:
Tiếng Việt (Lưu Quang Vũ)
Thực hành tiếng Việt
Mưa xuân (Nguyễn Bính)
Thực hành tiếng Việt
Một kiểu phát biểu luận đề độc đáo của Xuân Diệu ở bài thơ Vội Vàng (Phan Huy Dũng)
VIẾT: Tập làm một bài thơ tám chữ
Viết đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tám chữ
NÓI VÀ NGHE: Thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (được gợi ra từ tác phẩm văn học)
THỰC HÀNH ĐỌC: Miền quê (Nguyễn Khoa Điềm)
Bài 8: TIẾNG NÓI CỦA LƯƠNG TRI
ĐỌC:
Đấu tranh cho một thế giới hòa bình (trích, Ga-bri-en Gác-xi-a Mác-két)
Thực hành tiếng Việt
Biến đổi khí hậu - mối đe dọa sự tồn vong của hành tinh chúng ta (trích Phát biểu của Tổng thư kí Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu, An-tô-ni-ô Gu-tê-rét)
Thực hành tiếng Việt
Bài ca chúc tết thanh niên (Phan Bội Chung)
VIẾT: Viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết (trong đời sống xã hội)
NÓI VÀ NGHE: Trình bày ý kiến về một sự việc có tính thời sự (trong đời sống của cộng đồng, đất nước, nhân loại)
THỰC HÀNH ĐỌC: Chuẩn bị hành trang (Vũ Khoan)
Bài 9: ĐI VÀ SUY NGẪM
ĐỌC:
Yên Tử, núi thiêng (Thi Sảnh)
Thực hành tiếng Việt
Văn hóa hoa - cây cảnh (Trần Quốc Vượng)
Thực hành tiếng Việt
Tình sông núi (Trần Mai Ninh)
VIẾT: Viết bài văn thuyết minh về một danh lam thắng cảnh hay một di tích lịch sử
NÓI VÀ NGHE: Thuyết minh về một danh lam thắng cảnh hay một di tích lịch sử
THỰC HÀNH ĐỌC: Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long - Hà Nội
Bài 10: VĂN HỌC - LỊCH SỬ TÂM HỒN
ĐỌC: Thách thức đầu tiên: Đọc để trưởng thành
VIẾT: Thách thức thứ hai: Quảng bá giá trị của sách
NÓI VÀ NGHE: Về đích: Ngày hội với sách
